Gasketel of stookolieketel vervangen: wat zijn je opties?
In een bestaande woning mag je je gasketel nog vervangen door een nieuwe gasketel. Je hebt drie opties: een nieuwe condensatieketel, een hybride warmtepomp of een volledige lucht-waterwarmtepomp. Een stookolieketel mag je niet meer door een nieuwe stookolieketel vervangen als er aardgas in je straat ligt. Op een nieuwe gas- of stookolieketel betaal je 21 procent btw.
Wanneer moet of mag je je ketel vervangen?
Niemand verplicht je om een werkende ketel te vervangen. Ook wie een huis koopt met een recente stookolieketel, moet die niet meteen weghalen. De regels gaan over wat je mag plaatsen als je ketel vervangen wordt.
Gasketel. Voor een bestaande woning is er in Vlaanderen geen verbod om een gasketel door een nieuwe gasketel te vervangen. Het overzicht van beslist beleid van de Vlaamse overheid noemt enkel een verbod op een gasaansluiting bij nieuwbouw, voor bouwaanvragen sinds 2025. Vraag je voor een bestaande woning een nieuwe gasaansluiting aan, dan betaal je sinds 2025 de werkelijke kost. Reken op ongeveer 1.800 euro voor een woning.
Stookolieketel. Sinds 1 januari 2022 hangt het af van het aardgasnet bij je woning. Fluvius heeft een tool waarmee je nagaat of je woning aansluitbaar is.
| Uitkomst van de tool van Fluvius | Mag je een stookolieketel plaatsen? |
|---|---|
| Er ligt aardgas voor de deur | nee |
| Er ligt aardgas aan de overkant van de straat | nee |
| Er ligt geen aardgas voor de deur en niet aan de overkant | ja |
Bron: vlaanderen.be, Verwarmen met stookolie: wat mag nog wel en wat niet meer?, gecontroleerd op 28-10-2026.
Een onderdeel herstellen of vervangen mag wel, zoals een brander of een regeling. Na het vervangen van een brander is een keuring nodig. Moet het ketellichaam zelf vervangen worden, dan geldt dat als een nieuwe ketel. Ook mengvormen met stookolie, zoals een hybride warmtepomp op stookolie, zijn dan niet toegelaten. Bij nieuwbouw en ingrijpende energetische renovatie met een bouwaanvraag sinds 2022 mag je geen stookolieketel meer plaatsen, ook niet zonder aardgas in de straat.
Wat er op je afkomt. Europa vraagt de lidstaten een strategie om fossiele verwarming tegen 2040 uit te faseren. De Vlaamse Regering wil alle woningen tegen 2040 klaar maken voor een warmtepomp. Gas en stookolie worden ook duurder. De federale accijns op aardgas stijgt tussen 2026 en 2029 van 9,23 naar 13,60 euro per MWh. Vanaf 2028 komt het Europese ETS2 erbij: leveranciers betalen dan voor de CO2 van de brandstof die ze verkopen, en rekenen een deel door.
Optie 1: een nieuwe condensatieketel
VITO rekent in zijn studie voor de Vlaamse overheid voor een gasketel van 25 kW met 3.250 euro zonder btw, zonder de afbraak van de oude ketel. VRT NWS noemde in september 2026 ongeveer 4.000 euro voor een gascondensatieketel met plaatsing en btw, zonder bron te vermelden.
Sinds 29 juli 2025 betaal je 21 procent btw op een nieuwe ketel op gas of stookolie, ook in een woning van 10 jaar of ouder. In zo'n woning blijven onderhoud en herstelling van je ketel aan 6 procent. Ook radiatoren, het expansievat en de thermostaat in je woonkamer kunnen daar aan 6 procent, als ze apart op de factuur staan.
Voor een gasketel bestaat geen Mijn VerbouwPremie.
Wanneer kies je dit? Als je ketel dringend stuk is, je woning nog niet klaar is voor een warmtepomp en je budget beperkt is. Je investering is het laagst. Je blijft wel afhankelijk van gas, dat duurder wordt.
Optie 2: een hybride warmtepomp
Een hybride warmtepomp combineert een elektrische warmtepomp met een gascondensatieketel. De warmtepomp levert de basiswarmte, de ketel springt bij als het koud is. De Vlaamse Regering ziet de hybride als een overgang voor woningen die nog niet klaar zijn voor een volledige warmtepomp en waar de ketel dringend vervangen moet worden.
| Wat je weet | |
|---|---|
| Prijs | geen recente richtprijs gevonden (zie hieronder) |
| Premie | 800 euro (categorie 1 en 2), 3.000 euro (categorie 3), 4.000 euro (categorie 4) |
| Btw | 6 procent op het warmtepompdeel in een woning van 10 jaar of ouder, 21 procent op het ketelgedeelte |
| Voorwaarde premie | pakketlabel met minstens 110 procent seizoensrendement, RESCert-installateur |
Rekent je installateur één prijs voor de hele hybride, dan mag hij 35 procent als ketelgedeelte aan 21 procent rekenen en 65 procent aan 6 procent.
Een actuele richtprijs voor een hybride warmtepomp vonden we niet in een primaire bron. Een studie van VITO en EnergyVille voor de Vlaamse overheid rekende in maart 2023 met ongeveer 6.500 euro, op basis van een beperkte marktverkenning en zonder vermelding van de btw. Vraag dus meerdere offertes.
Optie 3: een lucht-waterwarmtepomp
Een lucht-waterwarmtepomp verwarmt je huis volledig zonder gas. De prijs hangt sterk af van je woning. VITO rekende met plaatsing en 6 procent btw met een mediaan van ongeveer 10.500 euro bij label B, 18.000 euro bij label C en 25.000 euro bij label D.
De premie is 1.500 euro in categorie 1 en 2, 4.500 euro in categorie 3 en 6.000 euro in categorie 4. Alle bedragen en voorwaarden staan bij de premie voor een warmtepomp. Wat de prijs bepaalt en wanneer je hem terugverdient, lees je bij wat een warmtepomp kost.
Een lucht-waterwarmtepomp kan ook je sanitair warm water maken. De Vlaamse overheid noemt het in een woning met centrale verwarming economisch logischer om meteen zo'n warmtepomp te nemen dan een aparte warmtepompboiler.
Kosten en premie naast elkaar
| Optie | Richtprijs met plaatsing en btw | Btw | Premie categorie 1 en 2 | Premie categorie 3 en 4 |
|---|---|---|---|---|
| Condensatieketel | ongeveer 4.000 euro | 21% | geen | geen |
| Hybride warmtepomp | geen recente richtprijs gevonden (zie hoger) | 6% en 21% | 800 euro | 3.000 tot 4.000 euro |
| Lucht-waterwarmtepomp | mediaan 10.500 (label B) tot 25.000 euro (label D) | 6% | 1.500 euro | 4.500 tot 6.000 euro |
Bronnen: VRT NWS (27-09-2026), VITO voor VEKA (2023 en november 2025), vlaanderen.be (premies, gecontroleerd op 28-10-2026), FOD Financiën (circulaires 2025/C/47 en 2026/C/19). De premie is begrensd op 20 tot 50 procent van je factuur zonder btw.
De aankoopprijs is maar de helft van het verhaal. Wat je elk jaar aan gas of stroom betaalt, bepaalt of de duurdere keuze zich terugverdient. Dat rekent de verwarmingstool uit met je eigen verbruik.
Eerst isoleren?
Hoe beter je huis geïsoleerd is, hoe kleiner en goedkoper de warmtepomp die je nodig hebt. Dat zie je in de prijzen van VITO: de mediaan stijgt van 10.500 euro bij label B naar 25.000 euro bij label D.
Volgens het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap was op 1 januari 2025 ongeveer 56 procent van de Vlaamse woningen al klaar voor een warmtepomp. Dat zijn vooral woningen met label A of B, en een groot deel van label C. De Vlaamse Regering wil dat energie-inefficiënte woningen eerst renoveren, zodat een warmtepomp daarna niet te veel stroom verbruikt.
Weet je niet of jouw woning klaar is? Doe de test "Is uw woning warmtepompklaar?" op vlaanderen.be. Heb je een woning gekocht met EPC-label E of F, dan moet je ze binnen 6 jaar renoveren tot label D. Lees wat dat inhoudt bij de renovatieplicht.
Veelgestelde vragen
Mag ik mijn gasketel nog vervangen door een nieuwe gasketel?
Ja, in een bestaande woning mag dat nog. Het verbod op een gasaansluiting geldt voor nieuwbouw, voor bouwaanvragen sinds 2025. Je betaalt wel 21 procent btw op de nieuwe ketel en je krijgt er geen premie voor.
Komt er een verbod op gasketels?
Voor bestaande woningen is er vandaag geen verbod. Europa vraagt wel dat de lidstaten een strategie maken om fossiele verwarming tegen 2040 uit te faseren, en de Vlaamse Regering wil alle woningen tegen 2040 warmtepompklaar maken. Wat dat concreet voor jouw ketel betekent, is nog niet beslist. We passen deze pagina aan zodra er een regel komt.
Mag ik mijn stookolieketel nog vervangen?
Alleen als er geen aardgas voor je deur of aan de overkant van de straat ligt. Ligt er wel aardgas, dan mag je geen nieuwe stookolieketel plaatsen. Een onderdeel herstellen mag wel. Kijk het na met de tool van Fluvius over aansluitbaarheid op het aardgasnet.
Krijg ik premie voor een nieuwe condensatieketel?
Nee. Mijn VerbouwPremie geldt onder meer voor warmtepompen en warmtepompboilers, niet voor een gasketel. Voor een hybride warmtepomp krijg je wel een premie, van 800 tot 4.000 euro.
Hoeveel btw betaal ik op een nieuwe ketel?
21 procent op een ketel op gas of stookolie, sinds 29 juli 2025, ook in een woning van 10 jaar of ouder. In zo'n woning blijven onderhoud en herstelling aan 6 procent. Voor een warmtepomp betaal je 6 procent.
Is een hybride warmtepomp een goede tussenstap?
Voor een woning die nog niet klaar is voor een volledige warmtepomp, en waar de ketel dringend vervangen moet worden, ziet de Vlaamse Regering de hybride als overgang. Is je woning al warmtepompklaar, dan is een volledige warmtepomp volgens dezelfde visienota de betere keuze.
Bronnen
- Vlaamse overheid, Verwarmen met stookolie: wat mag nog wel en wat niet meer?
- Vlaamse overheid, Vlaanderen stapt af van fossiele brandstoffen
- Vlaamse overheid, Werken die in aanmerking komen voor Mijn VerbouwPremie
- Vlaamse overheid, Mijn VerbouwPremie voor warmtepomp
- Vlaamse Regering, Visienota Actieplan Warmtepompen 2030 (3 juli 2026)
- FOD Financiën, circulaire 2025/C/47 over btw op verwarming op fossiele brandstoffen (tekst via Forum for the Future)
- FOD Financiën, circulaire 2026/C/19 over 6% btw op warmtepompen (tekst via OECCBB)
- VITO voor VEKA, Economische afweging van lucht-water warmtepomp en gasboiler zonder verbouwing (november 2025)
- VITO en EnergyVille voor VEKA, Onderzoek naar beleidsmaatregelen omtrent hybride warmtepompen in bestaande woongebouwen (maart 2023)
- VRT NWS, Warmtepompen als vervanging voor gasketels: wat kosten ze? (27 september 2026)